Meet Vietnam: Gặp gỡ Việt Nam ở San Francisco

Bùi Văn Phú

Không gian Văn hoá giới thiệu nghệ thuật Việt Nam

“Meet Vietnam” hay “Gặp gỡ Việt Nam” là chương trình nhằm giới thiệu nước Việt đương thời qua nét đẹp văn hoá và tiềm năng phát triển. Sự kiện này đã diễn ra vào hai ngày 15 và 16.11.2009 vừa qua tại thành phố San Francisco.

Nét văn hoá Việt đã trải ra trong giới hạn không gian là đại sảnh của toà thị chính San Francisco và giới hạn cả về thời gian. Chương trình ghi mở cửa hai ngày, nhưng vào ngày khai mạc Chủ nhật 15.11 công chúng không được xem mà chỉ những người có giấy mời của Tổng Lãnh sự quán Việt Nam mới được tham dự. Quảng cáo trên báo V-Times ở San Jose ghi giờ mở cửa từ 2 giờ chiều đến 8 giờ tối, nhưng sau khi khai mạc thì không gian này đã đóng lại vào lúc 5 giờ.

“Meet Vietnam” do Tổng Lãnh sự quán Việt Nam và Văn phòng Mậu dịch Quốc tế của Thành phố San Francisco phối hợp tổ chức để giới thiệu một nước Việt Nam đương đại với kiều bào và với người Mỹ, như lời ông Tổng Lãnh sự Lê Quốc Hùng trả lời báo Tuổi Trẻ hôm 14.11: “Chúng tôi muốn thông qua Meet Vietnam đưa những hình ảnh khách quan, trung thực đến với bà con. Chúng tôi muốn chuyển tải đến bà con thông điệp: đất nước ta đang chuyển mình, đang hội nhập để phát triển, mong bà con đồng hành cùng quê hương đất nước, góp phần xây dựng quê hương giàu mạnh”.

Nhưng đối với một số người Việt ở đây, hình ảnh nhà nước Việt Nam muốn đưa ra không phản ánh sự thật nên họ đã tổ chức biểu tình, đã đăng quảng cáo trên báo San Francisco Examiner ngày 16.11 nêu lí do phản đối sự kiện.Từ sáng sớm Chủ nhật 15.11 đã có hàng trăm người Việt đổ về trước toà thị chính để biểu tình.

Nét văn hoá Việt

Đến từ nam California có Luật sư Bùi Kim Thành, một người đã bị nhà nước Việt Nam giam trong nhà thương điên vì tranh đấu cho dân oan và mới qua Mỹ định cư hơn một năm nay. Hỏi lí do tham gia biểu tình, bà nói: “Cộng sản Việt Nam là một bọn khủng bố. Tôi đến đây để tranh đấu cho quyền làm người của dân Việt Nam. Khi người Việt có quyền làm người thì thảm hoạ khủng bố của cộng sản Việt Nam sẽ không còn nữa”.

Một phụ nữ từ San Jose, bà Phạm Tố Loan thuộc Liên đoàn Cử tri người Mỹ gốc Việt Bắc California, khi được hỏi rằng quan hệ Mỹ-Việt phát triển có thể đem lại đời sống tốt hơn cho người Việt và làm thay đổi chế độ, bà nhận xét như sau: “Nhà nước hãy lo cho người dân trước. Bây giờ họ tham nhũng quá. Quan chức thì giầu có mà còn biết bao nhiêu trẻ em phải đi bán vé số, bao nhiêu cô gái phải bán thân đi làm nô lệ ở nước ngoài. Họ đem những thứ này ra nước ngoài, thứ văn hoá mà tôi gọi là văn hoá cụ Hồ, văn hoá xã hội chủ nghĩa để đầu độc thế hệ trẻ ngoài này vì thế tôi phản đối”.

Ông Trịnh Văn Đại đến từ Santa Ana có nhận xét về một vấn đề gây nhiều bức xúc trong xã hội Việt Nam ngày nay: “Tôi có mặt ở đây để nói với quan chức Việt Nam là tôi muốn đất nước được dân chủ, tự do. Tham nhũng ở Việt Nam lan tràn, nhà nước không giải quyết nổi, mời những đoàn cố vấn quốc tế giúp trừ tham nhũng như là trò hề. Họ qua đây mời gọi đầu tư để làm giầu riêng và củng cố điạ vị chứ người dân Việt không được hưởng gì nhiều”.

Còn ông Bùi Phước Ty đến từ Oakland, khi được hỏi rằng biểu tình phản đối có đi ngược lại với xu thế phát triển quan hệ thương mại giữa hai nước hay không, ông nói: “Tôi tôn trọng những quan hệ trên phương diện công pháp quốc tế cũng như tự do mậu dịch. Đó là quyền lợi của nước Mỹ, nhưng đối với cộng đồng người Việt, tôi có mặt ở đây để biểu thị những vấn đề nhân quyền, tự do ở quê nhà, nơi mà những quyền căn bản của dân Việt đang bị nhà nước cộng sản chà đạp”.

Gần giờ khai mạc, 2 giờ chiều Chủ nhật, trước toà thị chính có hai chuyến xe buýt lớn và vài xe du lịch nhỏ đưa khách đến, đa số là người trong đoàn từ Việt Nam. Từng đợt người đổ xuống, từ quan chức Việt Nam, các nhà ngoại giao Việt và Mỹ đến cán bộ các ban ngành, các doanh nhân đều được cảnh sát bảo vệ an ninh đưa vào cửa toà thị chính giữa những tiếng hô: “No human rights. No trade”, “No freedom. No trade” hay “Việt cộng. Bán nước”.

Hàng trăm người Việt biểu tình phản đối Meet Vietnam

Khách vào dự khai mạc Meet Vietnam gặp người biểu tình trước toà thị chính

Khung cảnh ồn ào, nhưng không có sự cố nào xảy ra. Khi khách đã vào hết, cửa toà thị chính đóng lại. Bên ngoài, đoàn biểu tình chừng 500 người tiếp tục hô những khẩu hiệu.

Khai mạc “Meet Vietnam” có Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng và Đại sứ Mỹ tại Việt Nam Michael Michalak.

“Không gian Văn hoá” – Cultural Space – là một tổng hợp của tranh, ảnh, nhạc cụ cổ truyền, tượng rối nước và nhiều sách nói lên nét đẹp của văn hoá Việt. Đúng ra đây là một cuộc triển lãm nghệ thuật như trong một bảo tàng viện. Nếu phải có những so sánh, tôi thấy không gian nghệ thuật ở đây đẹp hơn những lần trưng bày trước, như “Winding River” – Dòng sông uốn khúc – ở Đại học Saint Mary, Moraga hay “An Ocean Apart” – Nghìn trùng xa cách – ở Bảo tàng Nghệ thuật San Jose trước đây.

Chỉ khác một điều, triển lãm nghệ thuật hôm nay phần lớn là tài sản của một người Mỹ ở New York và các bức tranh có ghi giá bán từ một nghìn đến dăm nghìn đô-la. Nhìn sang bên kia đường, đối diện với toà thị chính là Bảo tàng châu Á, nơi đã trưng bày di sản của nhiều quốc gia, từ Nhật, Trung Hoa đến Afghanistan, Thái Lan, Burma. Tôi tự hỏi không biết bao giờ di sản văn hoá Việt Nam sẽ có cơ hội được trưng bày ở đó để người Mỹ biết đến một Việt Nam khác hơn là cuộc chiến đã qua.

Tượng rối nước trong triển lãm văn hoá

Ảnh nghệ thuật trong Không gian Văn hoá Việt

Sunday Morning, tranh sơn dầu của Phạm Bình Chương

*

Qua ngày thứ nhì, từ sáng sớm ngày 16.11 lại có cả trăm người biểu tình.

Dù truyền thông Việt ngữ trong và ngoài nước đều loan tin rộng rãi liên quan đến sự kiện, tiếc một điều là “Meet Vietnam” đã không được ban tổ chức phổ biến đến với truyền thông Anh ngữ.

Những ngày trước khai mạc, lên mạng tìm kiếm thông tin liên quan chỉ có tin từ Thanh Niên, Tuổi Trẻ hay từ mạng của Phòng Thương mại Hoa Kỳ tại Việt Nam và Hội đồng Thương mại Đông nam Á ở Oakland. Tờ San Francisco Chronicle ngày 4.11 có chút tin ngắn liên quan đến sự kiện là Thị trưởng Garvin Newsom không có dự định tiếp phái đoàn của Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng trong dịp này.

Vì thiếu quảng bá nên sang ngày Thứ Hai là ngày mở cửa cho công chúng nhưng “Không gian Văn hoá” rất thưa người. Trong hai giờ buổi trưa mà lưa thưa vài chục người đến xem.

Nét chính của “Meet Vietnam” trong ngày thứ nhì là các hội thảo về công nghệ thông tin, du lịch, giáo dục được tổ chức tại khách sạn InterContinental trên đường Howard. Mỗi buổi hội thảo đã có chừng 200 người dự, gần một nửa là từ Việt Nam vì đoàn có tất cả 300 người gồm nhiều doanh nghiệp, đại diện các đại học, các ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng, Cần Thơ và Thành phố Hồ Chí Minh.

Hội thảo giáo dục có nhiều trí thức người Việt ở Mỹ tham dự: Giáo sư Cao Hữu Trí và Giáo sư Lê Trọng Thụy từ San Jose State University; Giáo sư Bùi X. Tùng từ Đại học Hawaii; Giáo sư Chung Hoàng Chương từ San Francisco City College, Giáo sư Vũ-Đức Vượng từ DeAnza College ở San Jose; Giáo sư Lê Công Khanh từ Texas Tech University.

Trên bàn chủ toạ là Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Vũ Luận và tham luận đoàn gồm Hiệu trưởng Trần Đức Viên của Đại học Nông nghiệp Hà Nội, Giáo sư Cary Trexler từ Đại học U.C. Davis, Bà Nguyễn Thị Lệ Hương thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo. Các diễn giả Việt nói về tình trạng yếu kém của hệ thống giáo dục đại học tại Việt Nam, từ trình độ giáo sư đến cơ sở lỗi thời và mời gọi Hoa Kỳ giúp huấn luyện, đào tạo giáo sư và xây dựng đại học quốc tế tại Việt Nam.

Ông Trần Tuấn Anh, cựu tổng lãnh sự tại San Francisco và nay là Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Cần Thơ trình bày dự án xây dựng đại học quốc tế ở Cần Thơ. Ông cho biết là chính quyền đã qui hoạch hơn 50 mẫu đất để xây dựng trường sở. Bà Đặng Thị Hoàng Yến nói về dự án Đại học Tân Tạo ở Quận Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh.

Phiá các giáo sư người Mỹ, hai giáo sư từ U.C. Riverside đã cùng với Hiệu trưởng Đại học Nông nghiệp Hà Nội là Trần Đức Viên nói về những hợp tác giữa hai trường. Giáo sư Cary Trexler của U.C. Davis, đã dạy tại Đại học Nông lâm ở Thành phố Hồ Chí Minh một năm qua chương trình Fulbright, chia sẻ kinh nghiệm hợp tác và trao đổi giữa U.C. Davis và Đại học Nông Lâm cũng như Đại học Cần Thơ.

Sau thuyết trình là phần kí biên bản ghi nhớ hợp tác giữa 19 đại học Việt Nam và Hoa Kỳ.

Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng chứng kiến lễ kí biên bản ghi nhớ hợp tác giữa các đại học Việt Nam và Hoa Kỳ

Sang phần hỏi đáp, Giáo sư Stephen Maxner của Đại học Texas Tech và cũng là Chủ tịch Hội đồng Quản trị Quỹ Giáo dục Việt Nam (Vietnam Education Fund, VEF) nêu thắc mắc tại sao một đại học quốc tế lại được xây dựng ở Cần Thơ, nơi chỉ có 1 triệu 200 nghìn dân, mà trình độ giáo dục ở đó thấp so với Thành phố Hồ Chí Minh với 7 triệu dân, có nhiều người giầu để có tiền cho con đi học. Giáo sư Maxner cũng đưa ra con số những du sinh được học bổng VEF qua học tiến sĩ, khi trở về thì ba phần tư làm cho các công ti, chỉ một phần tư làm công tác giảng dạy đại học.

Thứ trưởng Phạm Vũ Luận trả lời rằng Cần Thơ chỉ là một trong nhiều đại học quốc tế đã được chính phủ Việt Nam đề xuất xây dựng. Không chỉ Cần Thơ mà tại Thành phố Hồ Chí Minh đã có Đại học Việt-Đức. Hà Nội và Đà Nẵng cũng có dự án đại học quốc tế tương tự.

Giáo sư Lê Trọng Thụy, đã về giảng dạy ở Việt Nam, nêu vấn đề nhiều du sinh đi học Mỹ không trở về là một sự chảy máu chất xám. Thứ trưởng Luận nói sẽ nghiên cứu và đề bạt chính sách để sinh viên về nước làm việc sau khi hoàn tất chương trình học.

Giáo sư Chung Hoàng Chương đưa nhận xét trong khi Việt Nam cần nhiều người giảng dạy Anh ngữ, nhưng nhiều trường chê người gốc Việt, dù rằng khả năng tiếng Anh của những em sinh ra ở Mỹ giỏi hơn người tóc vàng mắt xanh. Nhiều em muốn đóng góp cho đất nước bằng khả năng Anh ngữ của mình thì bị từ chối, trong khi có trường lại đi mướn mấy anh Tây ba lô có trình độ văn hoá còn thua nhiều em gốc Việt.

Tôi hỏi về những môn học không cần thiết trong học trình cử nhân, như bà Đặng Thị Hoàng Yến nói đến khi thuyết trình, Thứ trưởng Phạm Vũ Luận cho biết: “Trong chương trình học có những môn học bắt buộc liên quan đến lịch sử Việt Nam, đến việc hình thành nhân cách đạo đức, trách nhiệm xã hội, trách nhiệm công dân và trách nhiệm gia đình” và thứ trưởng nói ở Mỹ cũng dạy những môn như thế. Ông nói tiếp: “Việc đào tạo không chỉ cho nghề mà còn là đào tạo con người tốt cho cộng đồng, xã hội. Hy vọng với bốn trường đại học quốc tế ở Việt Nam thì sẽ tốt cho cả thế giới nữa”.

Sau đó tôi hỏi một du sinh những môn học nào là bắt buộc ở đại học và được biết đó là môn lịch sử Đảng, tư tưởng Hồ Chí Minh và kinh tế xã hội chủ nghĩa.

Giáo sư Cary Trexter

Trong phần nói chuyện của Giáo sư Cary Trexter, ông nhắc đến việc lên kế hoạch hay bàn thảo qua email với đối tác người Việt thật là một điều khó khăn. Giáo sư nói gọi điện thoại di động để bàn luận thì dễ dàng hơn. Tại sao thế? Theo một số liệu thống kê, trong số 85 triệu người Việt có 22 triệu người xử dụng internet. Nhưng thành phần giáo sư đại học Việt Nam lại ngại dùng email.

Xem danh sách gần 30 hiệu trưởng, giáo sư đại học từ Việt Nam đến đến dự, không ai có ghi email riêng của mình. Trong danh sách 70 người trong đoàn của phó thủ tướng, nhiều chủ tịch, giám đốc, phó giám đốc công ti cũng không có ghi email riêng.

Khi dùng email để trao đổi là đã lưu lại những tài liệu liên quan đến phát biểu, đến dự án hay đề xuất mà có thể nhiều người Việt sợ vì không dám chắc điều viết ra hay đề nghị có đúng với chính sách của nhà nước hay không. Hay là có những lời hứa, nếu viết xuống thì còn bằng chứng, qua điện thoại lời nói bay đi để không gặp rắc rối sau này.

Sự khác biệt văn hoá trong cách làm việc là một trở ngại trong việc hợp tác giữa hai bên, dù trong giáo dục hay thương mại đầu tư. Chương trình “Meet Vietnam” có đạt được nhiều thành công hay không, việc thành hình các đại học quốc tế ở Việt Nam trong vòng một thập niên tới sẽ là câu trả lời.

Còn đến hôm nay, tiếng vang của “Meet Vietnam” không có gì vì truyền thông chính mạch ở San Francisco dường như không biết và không đưa tin về sự kiện này.

[ảnh trong bài của tác giả]

Xem ảnh Không gian Văn hoá Việt

© 2009 Buivanphu

About Bùi Văn Phú

Bùi Văn Phú is a community college teacher and a freelance writer from San Francisco Bay Area. He worked with Peace Corps in Togo, Africa and United Nations High Commissioner for Refugees in Southeast Asia. Bùi Văn Phú hiện dạy đại học cộng đồng và là một nhà báo tự do sống tại vùng Vịnh San Francisco, California. Trong thập niên 1980, ông làm tình nguyện viên của Peace Corps tại Togo, Phi Châu và làm tham vấn giáo dục cho Cao ủy Tị nạn Liên hiệp quốc tại Đông nam Á.
This entry was posted in cộng đồng, chính trị Việt and tagged , . Bookmark the permalink.

3 Responses to Meet Vietnam: Gặp gỡ Việt Nam ở San Francisco

  1. Pingback: Tin sáng thứ bảy, 21.11.2009 « Voland1980’s Blog

  2. Dan Dden says:

    “Còn đến hôm nay, tiếng vang của “Meet Vietnam” không có gì vì truyền thông chính mạch ở San Francisco dường như không biết và không đưa tin về sự kiện này”.

    Đi tong tiền của của chúng tôi, những người đóng thuế!

  3. Hoang Ngoc Lien says:

    Thank you for the insightful and helpful info on the “Meet Vietnam in SF”.

    I am living in Hanoi and want to know what is going on with the workshop but could not find details from VN media.

    Lien Hoang

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s